Plavsko jezero

Površina u ha: 300
Nadmorska visina: 908 m
Status zaštite: Nezaštićeno na lokalnom i nacionalnom nivou
Koordinate: 42o35’44.48’’N, 19o55’30.22’’E

GEOGRAFSKI POLOŽAJ

Plavsko jezero nalazi se u podnožju masiva Prokletije. Ono je najveće ledničko jezero u Crnoj Gori. Protočnog je tipa sa najvećom pritokom Ljučom i otokom Limom.  Najveća dubina je oko 9m. Rijeka Ljuča donosi veliku količinu nanosa sa Prokletija i u mjestu uticanja formira široki pojas močvarne vegetacije, sa periodično plavnim livadama. Jezero ima prilično čistu vodu, obzirom na blizinu grada Plava i okolnih naselja. Najveću ornitološku vrijednost ovog područja čine jedinstvene plavne livade uz Ljuču, a koje se prostiru do Vusanja.

ORNITOLOŠKI ZNAČAJ

Zbog svog geografskog položaja, velike površine i male dubine, kao i relativno povoljne klime, Plavsko jezero pruža dobre uslove za razvoj bogate flore i faune. Zahvaljujući autohtonim populacijama riba, kao i bogatom biljnom bazom, ono privlači vodene ptice, od kojih su redovne gnjezdarice patka gluvara, Anas platyrhynchos, ćubasta plovka, Aythya fuligula; baljoška, Fulica atra, zatim mali gnjurac, Tachybaptus ruficollis i bukavac, Botaurus stellaris. Međutim, ipak su značajnije vlažne livade koje pružaju odlične uslove za život ptica sa IBA liste kriterijuma, kao što je ugroženi prdavac, Crex crex, gdje gnijezdi najveća populacija ove vrste u Crnoj Gori. Takođe, na Plavskom jezeru se mogu sresti i ćubasti gnjurac, Podiceps cristatus; crnovrati gnjurac, Podiceps nigricollis, glavoč, Aythya ferina; patka krža, Anas crecca, više vrsta čaplji i šljukarica.

STANIŠTA

Plavsko jezero sa svojim neposrednim okruženjem se može podijeliti na nekoliko staništa: uski priobalni pojas močvarne vegetacije, u kome dominiraju trska i rogoz, koji se nastavlja u široke plavne livade u donjem toku Ljuče. Ovaj pojas se pruža oko čitavog jezera u obliku prstena različite širine. Na istočnoj, strmijoj strani jezera nalaze se suve livade, a na zapadnoj postoji i pojas sađene šume topole. Okolina jezera je naseljena, a pomenute livade se koriste za ispašu.

MJERE ZAŠTITE – UGROŽENOST STANIŠTA I VRSTA

Plavsko jezero nije zaštićeno ni na lokalnom ni nacionalnom nivou. Na žalost, ne nalazi se ni u okvirima NP Prokletije. Neprestano zasipanje sedimentom smanjuje dubinu jezera i dovodi do zabarivanja, čime se povećava prehrambena baza u jezeru, a sa druge ugrožava autohtona fauna. Tokom ljetnjih mjeseci, plivači uznemiravaju gnijezdarice u trsci, a registrovano je i njeno uklanjanje sa obala jezera. Područje oko jezera predstavlja neiskorišćen turistički kapacitet, tako da je posljednjih godina intenzivirana aktivnost na izgradnji ugostiteljskih objekata, od kojih se neki nalaze na obalama jezera. Zonacija izgradnje oko jezera nameće se kao imperativ.